VOION Haganum 2057 2Header9

Publicaties

Trendrapportage arbeidsmarkt leraren po, vo en mbo 2020

dinsdag 5 januari 2021 | Onderwijsarbeidsmarkt

Betreft: Een rapportage met relevante en actuele cijfers over leraren en hun arbeidsmarkt op een rij.
Uitgave: Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Publicatiedatum: 8 december 2020

In het afgelopen schooljaar 2019/2020 waren de sectoren primair onderwijs (po), voortgezet onderwijs (vo) en middelbaar beroepsonderwijs (mbo) gezamenlijk werkgever voor in totaal 257 duizend fte waarvan 179 duizend fte aan leraren. In deze rapportage worden de belangrijkste, meest actuele cijfers over leraren en hun arbeidsmarkt op een rij gezet. Onderstaand wordt per sector een beknopte samenvatting van de gegevens gepresenteerd.

Voortgezet onderwijs
In 2019/2020 werd er door 75 duizend leraren voor 60 duizend fte in het vo gewerkt. Mede door de leerling daling is het aantal fte leraren met zo’n 1.200 gedaald in de laatste twee jaar. Deze daling gaat procentueel minder snel dan de leerling daling.

Kenmerk banen
In het vo werkt 8% van de leraren in een deeltijdbaan kleiner dan 0,5 fte. 63% werkt in een fulltimebaan van meer dan 0,8 fte. De gemiddelde leeftijd van leraren vertoont de laatste jaren een dalende lijn en ligt nu op 43,9 jaar. De scholen besteden bijna 4% van het personeelsbudget aan personeel dat niet in loondienst is. Op basis van eerste onderzoeksresultaten wordt geschat dat ruim een derde van dit geld naar de inhuur van leraren gaat.

Vacatures
Het aantal vacatures dat afgelopen jaar voor leraren vo op internet werd gevonden is flink hoger dan het jaar daarvoor. Vermoedelijk heeft de stijging met toenemende tekorten te maken. 39% van de vacatures krijgt een respons van minder dan 5 kandidaten, 9% is na drie maanden niet vervuld. In het vo wordt 37% van de vacatures door de scholen als moeilijk vervulbaar aangeduid.

Verwachte tekorten
De ramingen voor toekomstige tekorten geven een ander beeld dan in het po. In het po is de verwachting dat de tekorten eerst langzaam en dan sneller stijgen, in het vo wordt uitgegaan van een snelle stijging die in latere jaren zal afvlakken.

Verschillen per vak
In het vo is in mindere mate sprake van regionale verschillen in de tekorten en grote steden problematiek (al zal het westen er iets meer last van hebben), de grote verschillen zijn bij de vakken te vinden. Dat is ook te zien aan de mate waarin vakken nu onbevoegd worden gegeven, wat een indicatie van tekorten is.

Lerarenopleiding
De totale instroom in de tweedegraads lerarenopleiding op het HBO is de laatste jaren iets teruggelopen. Gezien de spreiding van de tekorten is belangrijker hoe dit zich vertaalt naar de verschillende vakken. Daarbij lijken vooral de tekortvakken Wiskunde en Frans geconfronteerd te worden met een dalende instroom in de lerarenopleiding.

Onbevoegd gegeven lessen
Het percentage onbevoegd gegeven lessen is net als de laatste jaren weer iets gedaald, het ligt nu op 4,0% Zoals elk jaar is dit percentage in het vmbo iets hoger en bij het vwo en de havo wat lager. Ook het percentage bevoegd gegeven lessen is licht gedaald. Dit komt omdat het percentage benoembaar gegeven lessen is gestegen naar 8,5%.

Jonge leraren
Het aandeel van de afgestudeerden dat een jaar na afstuderen werkzaam is binnen het onderwijs is gegroeid in de afgelopen 5 jaar, al verschilt dit wel per vak. Per saldo ligt het zogenaamde beroepsrendement voor degenen die van de tweedegraads lerarenopleiding afstudeerden in 2018 voor de exacte vakken vrijwel even hoog als voor degenen die afstudeerden in 2013.

Zij-instroom
De zij-instroom in het beroep speelt momenteel een kleinere rol dan in het po. In het vo gaat het de laatste jaren om ongeveer 150 leraren per jaar. Hierbij blijken zij-instromers vaker in de tekortvakken in te stromen.

Mobiliteit
Ook voor het vo geldt dat er procentueel gezien weinig leraren overstappen naar een andere onderwijssoort. Jaarlijks gaat dat om ongeveer 1% van de leraren, waarvan ongeveer 60% naar het mbo gaat en 40% naar het po. De mobiliteit van leraren tussen scholen neemt in het vo de laatste jaren enigszins toe, maar ligt met jaarlijks 5% van de leraren op de helft van het niveau van het po.

Lees de volledige Trendrapportage arbeidsmarkt leraren po, vo en mbo 2020.
Dit rapport is een bijlage bij de Kamerbrief lerarenbeleid en onderwijsarbeidsmarkt 2020.