Arbeidsmarktcijfers van Noord-Brabant-West

De spanningsindicator van het UWV geeft de verhouding weer tussen het aantal openstaande vacatures en het aantal werkzoekenden binnen een bepaald beroep of sector. Het is een maat voor de krapte op de arbeidsmarkt: hoe hoger de indicator, hoe moeilijker het voor werkgevers is om geschikt personeel te vinden. Een lage waarde duidt op een ruime arbeidsmarkt, waarin veel werkzoekenden beschikbaar zijn per vacature. De spanningsindicator helpt bij het inschatten van arbeidsmarktdynamiek en het formuleren van beleid voor onderwijs, werk en economie.

De spanningsindicator binnen de pedagogische beroepen – waar het onderwijs onder valt – kwam in 2025 uit op 3,6 (krap). In de figuur hieronder is de ontwikkeling weergegeven. Binnen de regio Noord-Brabant-West was de spanningsindicator van de pedagogische beroepen de afgelopen jaren lager dan landelijk, maar is het in 2025 voor West-Brabant hoger (3,8). In Midden-Brabant is de spanningsindicator van de pedagogische beroepen in 2025 lager (2,8). Hiermee is de arbeidsmarkt in West-Brabant en Midden-Brabant krap.

Historisch
In de afgelopen vijf jaar is het aantal leerlingen landelijk gestegen met 1,9 procent. In die periode is met name in de grote steden en omliggende gebieden het aantal leerlingen gegroeid. Ook in de regio Noord-Brabant-West is het aantal leerlingen de afgelopen 5 jaar toegenomen, met 2,3 procent. De stijging is groter in West-Brabant (2,7 procent) vergeleken met Midden-Brabant (1,7 procent).

Prognose
Verwacht wordt dat het aantal leerlingen in de komende vijf jaar met 3,1 procent zal dalen in Nederland. In een aantal regio’s groeit het aantal leerlingen naar verwachting komende jaren nog. In de meeste andere regio’s van Nederland zal het aantal leerlingen naar verwachting komende jaren afnemen. In de regio Noord-Brabant-West wordt een daling van 2,8 procent verwacht. Het aantal leerlingen zal naar verwachting meer dalen in de regio West-Brabant (4,6 procent) en minder in de regio Midden-Brabant (0,2 procent).

Historische ontwikkeling leraren en directeuren
Landelijk is het aantal leraren en directeuren in de periode 2021-2025 afgenomen met 2,6 procent. In de regio Noord-Brabant-West was er een afname van 1,4 procent. Het aantal leraren en directeuren in Midden-Brabant steeg met 3,5 procent en daalde in West-Brabant met 4,8 procent.

Prognose werkgelegenheid leraren en directeuren
De vraag naar leraren en directeuren, oftewel de werkgelegenheid, geeft aan hoeveel behoefte er is aan leraren en directeuren. Doordat het aantal leerlingen de komende jaren naar verwachting landelijk zal afnemen, wordt verwacht dat de landelijke werkgelegenheid eveneens afneemt. Dit is ook het geval in de regio Noord-Brabant-West. Hier zal de verwachte werkgelegenheid dalen naar 3669 fte in 2030.

Prognose onvervulde werkgelegenheid leraren en directeuren
De onvervulde werkgelegenheid is de werkgelegenheid die resteert na instroom. Met andere woorden, dit is het aantal fte waarvan wordt verwacht dat deze niet kunnen worden ingevuld. Zonder beleidsingrijpen staat het voortgezet onderwijs in 2030 landelijk een tekort van 3360 fte aan leraren en directeuren te wachten. In de regio Noord-Brabant-West wordt in totaal een tekort verwacht van 186 fte in 2030. Het grootste tekort wordt verwacht in regio West-Brabant, namelijk 108 fte in 2030.

Prognose relatieve onvervulde werkgelegenheid leraren en directeuren
De relatieve onvervulde werkgelegenheid is de onvervulde werkgelegenheid ten opzichte van de werkgelegenheid. Dit geeft een indicatie van de omvang van de tekortenproblematiek in de regio. Landelijk groeit het tekort aan leraren en directeuren, en ook in de regio Noord-Brabant-West neemt het tekort de komende jaren toe. Midden-Brabant en West-Brabant gaan hierbij gelijk op. De verwachting is dat daar in 2030 respectievelijk 5,0 en 5,1 procent van de werkgelegenheid niet vervuld kan worden. Landelijk ligt dit percentage op 5,6 procent.

Prognose onvervulde werkgelegenheid leraren per vak
In de regio Noord-Brabant-West wordt in totaal een lerarentekort verwacht van 174 fte in 2030. Dit tekort concentreert zich rondom specifieke vakken. Landelijk worden de grootste tekorten verwacht in de taal- en bètavakken. In regio Noord-Brabant-West worden de grootste tekorten verwacht in wiskunde, Nederlands, Frans, Duits en natuurkunde.

Landelijk wordt ongeveer 86 procent van de lessen gegeven door een bevoegde leraar. Vanwege het lerarentekort is er niet altijd een bevoegde leraar beschikbaar. Wanneer het niet mogelijk is om een bevoegde leraar voor de klas te zetten, kan het zijn dat er lessen worden gegeven door iemand zonder de juiste bevoegdheid. Als de persoon die voor de klas staat onbevoegd is, kan het zijn dat deze wel benoembaar is op grond van een uitzonderingspositie, bijvoorbeeld onderbevoegd, zij-instromer of omscholer die de opleiding nog niet heeft afgerond. In Midden-Brabant wordt 87 procent van de lessen gegeven door een bevoegde leraar en in West-Brabant 88 procent.

Personeel naar leeftijd
Ook de uitstroom van personeel is in grote mate van invloed op de vraag naar onderwijspersoneel. De leeftijdsopbouw van het personeel geeft een indicatie van de verwachte uitstroom naar pensioen. Landelijk is ongeveer 26 procent van het personeel jonger dan 35 jaar en 25,5 procent 55 jaar of ouder. In de regio Noord-Brabant-West werken gemiddeld iets meer jongere (28 procent) en iets minder oudere onderwijsmedewerkers (24 procent).

Personeel naar aanstellingsomvang
Het aandeel personeel met een contract kleiner dan 0,8 fte varieert in de verschillende arbeidsmarktregio’s tussen de 22 en 32 procent. In sommige regio’s werkt het personeel dus gemiddeld meer uren dan in andere regio’s. In de regio Noord-Brabant-West werkt het personeel 73,5 procent van het personeel in voltijd.

Personeel naar functie
De samenstelling van het personeel is onderverdeeld in vier functiegroepen. Dit zegt iets over de manier waarop het onderwijs is georganiseerd. Het aandeel leraren varieert in de verschillende arbeidsmarktregio’s tussen de 64 en 75 procent en het aandeel onderwijsondersteunend personeel tussen de 22 en 33 procent. Het aandeel directieleden fluctueert tussen 1 en 6 procent. Noord-Brabant-West kent voor alle functiegroepen een vergelijkbaar aandeel als het landelijk gemiddelde.

Gemeenten:

Midden-Brabant
Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Dongen, Gilze en Rijen, Goirle, Heusden, Hilvarenbeek, Loon op Zand, Oisterwijk, Tilburg, Waalwijk

West-Brabant
Altena, Bergen op Zoom, Breda, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht, Zundert

Onderwijsregio’s:

• Midden- en West-Brabant VO & MBO
• Onderwijsregio Rivierenland