VOION Haganum 2057 2Header9

Publicaties

Arbobalans 2020

dinsdag 23 maart 2021 | Veilig en vitaal werken

Betreft: tweejaarlijks onderzoek naar de ontwikkeling van de kwaliteit van arbeid in Nederland.
In opdracht van: Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid  
Uitgevoerd door: TNO  
Datum uitgave: februari 2021

De Arbobalans is een tweejaarlijks onderzoek uitgevoerd door TNO. Het geeft, op basis van cijfers van TNO, het CBS en het RIVM, een beeld van de arbeidsomstandigheden en werkgerelateerde gezondheid van werkenden en van het arbobeleid in bedrijven in Nederland.

In het onderzoek wordt op vier punten de nadruk gelegd:
  • Kerncijfers
  • Ziekteverzuim
  • Arbeidsongevallen
  • Beroepsziekten

De gegevens betreffen voornamelijk het jaar 2019 en geven daarmee een goed overzicht van de stand van werkend Nederland voor de COVID­-19­ pandemie, waartegen de gevolgen van die crisis kunnen worden afgezet.

Belangrijkste conclusies:

Kerncijfers

  • Het percentage werknemers met een flexibele arbeidsrelatie is sinds de vorige Arbobalans niet of nauwelijks meer gegroeid.
  • Emotionele belasting is tussen 2014 en 2019 licht toegenomen van 9,5% naar 10,8%.
  • Het percen­tage werknemers dat thuis werkt is gestegen van 33% in 2014 tot bijna 37% in 2019.
  • Werkdruk en werkstress wordt door veel werkgevers (55% in 2019) gezien als een belangrijk arbeidsrisico.

Ziekteverzuim

  • Het gemiddelde ziekteverzuimpercentage in 2019 is 4,5%. Dat betekent dat werknemers jaarlijks gemiddeld 4,5 van de 100 werkdagen verzuimen.
  • Het ziekteverzuim van werknemers met een vast dienstverband is hoger dan dat van oproep­/invalkrachten, uitzendkrachten en werknemers met een tijdelijke aanstelling. Het verzuim van zzp’ers ligt daar tussenin.

Arbeidsongevallen

  • Bij één op de vijf werknemers die in 2019 op zijn minst een dag hebben verzuimd als gevolg van een ongeval tijdens het werk, was psychische overbelasting naar eigen zeggen de belangrijkste oorzaak van het meest recente ongeval (20%). Uitglijden, struikelen of anderszins vallen (14%) en fysieke overbelasting (13%) completeren de top 3 van oorzaken volgens werknemers.

Beroepsziekten

  • Bijna 12% van de Nederlandse werknemers heeft naar eigen zeggen in 2018 één of meer door de arts vastgestelde beroepsziekten (833 duizend werknemers).
  • De kans op een beroepsziekte is het grootst in de sectoren gezondheidszorg (4,9%), industrie (4,5%) en het vervoer (3,8%).