Arbo Vo 151

Arbeidsmarktcijfers van Utrecht

Met de arbeidsmarktgegevens op deze pagina ziet u in één oogopslag welke ontwikkelingen, trends en knelpunten zich voordoen in deze regio. Ook kunt u deze regio benchmarken met andere regio's.

Zodra nieuwe actuele informatie beschikbaar komt, breiden we het aantal grafieken op deze pagina uit.

Ontwikkeling aantal leerlingen

Historisch 

In de afgelopen vijf jaar is het aantal leerlingen landelijk gedaald met zo’n 3 procent. In die periode is er in de vier grote steden en omliggende gebieden sprake geweest van groei van het aantal leerlingen. In de meeste andere regio’s is het aantal leerlingen gedaald. In de stad Utrecht steeg het aantal leerlingen in de afgelopen jaren sterk, met ruim 13 procent. In Amersfoort en Midden-Utrecht daalde het aantal leerlingen licht.

Prognose 

Verwacht wordt dat het aantal leerlingen in de komende vijf jaar met ongeveer 2 procent zal dalen in Nederland. Met name in de vier grote steden groeit het aantal leerlingen naar verwachting komende jaren nog. In de meeste andere regio’s van Nederland zal het aantal leerlingen naar verwachting komende jaren afnemen. Ditzelfde beeld zien we in de regio Utrecht. Daar wordt een sterke stijging verwacht in de stad Utrecht, terwijl de andere regio’s te maken krijgen met een daling van het aantal leerlingen.

Ontwikkeling aantal leraren

Historisch 

Landelijk is het aantal leraren in de periode 2017-2021 afgenomen met 1,8 procent. In de regio Utrecht nam het aantal leraren daarentegen toe, met name in de stad Utrecht.

Prognose
De vraag naar leraren, oftewel de werkgelegenheid, geeft aan hoeveel behoefte er is aan leraren. Doordat het aantal leerlingen de komende jaren naar verwachting landelijk zal afnemen, wordt verwacht dat de landelijke werkgelegenheid eveneens afneemt. In de regio Utrecht wordt verwacht dat de werkgelegenheid met gemiddeld zo'n 1,5 procent afneemt. De sterkste daling zal plaatsvinden in Amersfoort, namelijk met ruim 3 procent. De werkgelegenheid in Utrecht stad neemt naar verwachting juist toe, met bijna 4 procent.

Onvervulde vraag

Prognose onvervulde vraag leraren
De onvervulde vraag is de werkgelegenheid die resteert na instroom. Met andere woorden, dit is het aantal fte waarvan wordt verwacht dat deze niet kunnen worden ingevuld. Zonder beleidsingrijpen staat het voortgezet onderwijs in 2026 landelijk een tekort van ruim 2.534 fte aan leraren te wachten. In de regio Utrecht wordt in totaal een tekort verwacht van 214 fte in 2026. Het grootste tekort wordt verwacht in regio Midden-Utrecht, namelijk 89 fte in 2026.

Relatieve onvervulde vraag leraren
De relatieve onvervulde vraag is de onvervulde vraag ten opzichte van de werkgelegenheid. Dit geeft een indicatie van de omvang van de tekortenproblematiek in de regio. Landelijk groeit het tekort aan leraren, en ook in de regio Utrecht neemt het tekort aan leraren de komende jaren toe. De grootste relatieve tekorten worden verwacht in Utrecht stad. De verwachting is dat daar in 2026 ruim 5 procent van de werkgelegenheid niet vervuld kan worden. Landelijk ligt dit percentage op zo'n 4,5 procent.

Onvervulde vraag leraren per vak
In de regio Utrecht wordt in totaal een lerarentekort verwacht van 214 fte in 2026. Dit tekort concentreert zich rondom specifieke vakken. Landelijk worden de grootste tekorten verwacht in de taal- en bètavakken. In regio Utrecht worden de grootste tekorten verwacht in wiskunde, Nederlands en Frans.

Bevoegd, benoembaar en onbevoegd gegeven lesuren

De meeste lessen worden gegeven door een bevoegde leraar, namelijk in totaal 88 procent. Maar wanneer het niet mogelijk is om een bevoegde leraar voor de klas te zetten, kan het zijn dat er lessen worden gegeven door iemand zonder de juiste bevoegdheid. Als de leraar onbevoegd is, kan het zijn dat deze wel benoembaar is op grond van een uitzonderingspositie, bijvoorbeeld onderbevoegd, zij-instromer of omscholer die de opleiding nog niet heeft afgerond. In Utrecht ligt het aandeel bevoegd gegeven lessen iets onder het landelijk gemiddelde. Zo wordt in Amersfoort slechts 85,5 procent van de lessen gegeven door bevoegde docenten, en wordt 7 procent van de lessen onbevoegd gegeven. Landelijk ligt dit percentage op minder dan 4 procent.

Samenstelling personeel

Personeel naar leeftijd 

Ook de uitstroom van personeel is in grote mate van invloed op de vraag naar onderwijspersoneel. De leeftijdsopbouw van het personeel geeft een indicatie van de verwachte uitstroom naar pensioen. Landelijk is ongeveer een kwart van het personeel jonger dan 35 jaar en ongeveer 29 procent 55 jaar of ouder. In Utrecht, met name in de stad, is een relatief groter gedeelte onder de 35 jaar.

Personeel naar aanstellingsomvang 

Het aandeel personeel met een contract kleiner dan 0,8 fte varieert in de verschillende arbeidsmarktregio’s tussen de 21 en 34 procent. In sommige regio’s werkt het personeel dus gemiddeld meer uren dan in andere regio’s. In de regio Utrecht werkt ruim 30 procent van de mensen in deeltijd.  

Personeel naar functie 

De samenstelling van het personeel is onderverdeeld in vier functiegroepen. Dit zegt iets over de manier waarop het onderwijs is georganiseerd. Het aandeel leraren varieert in de verschillende arbeidsmarktregio’s tussen de 67 en 77 procent en het aandeel onderwijsondersteunend personeel tussen de 21 en 29 procent. Het aandeel directieleden fluctueert tussen 2 en 6 procent. Dit beeld zien we ook terug in de regio Utrecht.

Aanbod van leraren

Het aanbod van leraren wordt bepaald door de instroom van leraren uit de stille reserve of vanuit de lerarenopleidingen. Gediplomeerden van de lerarenopleidingen zijn direct beschikbaar voor het onderwijs. Het aantal studenten dat kiest voor een lerarenopleiding geeft een indicatie van het toekomstige aanbod van leraren.
Deze cijfers zijn gebaseerd op diploma- en instroom gegevens van de lerarenopleidingen aan de volgende hogescholen/universiteiten: Hogeschool Utrecht en Universiteit Utrecht.

Regio-indeling Utrecht

Amersfoort
Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Leusden, Nijkerk, Soest, Woudenberg

Midden-Utrecht
De Bilt, Bunnik, Houten, IJsselstein, Lopik, Montfoort, Nieuwegein, Oudewater, Stichtse Vecht, Utrecht (stad), Utrechtse Heuvelrug, Wijk bij Duurstede, Woerden, Zeist

De arbeidsmarkt voor leraren vo 2021-2026 (CentERdata, december 2021)

Bekijk hier de regionale arbeidsmarktramingen voor deze regio die in opdracht van het ministerie van OCW zijn opgesteld door CentERdata. 

Nog meer inzicht? 

Wilt u ook inzicht in de personeelsontwikkeling op regionaal-, bestuurs-, school-, vestigings- of teamniveau voor de komende jaren? Ga dan aan de slag met het Scenariomodel-VO. Het instrument zet leerlingenprognoses op basis van cijfers van DUO, het CBS en het Planbureau voor de leefomgeving af tegen uw geanonimiseerde personeelsgegevens. Zo wordt per vak en/of functie duidelijk of er in de toekomst sprake zal zijn van over- of ondercapaciteit. Ook is het mogelijk dat scholen gezamenlijk en/of op regionaal niveau een strategische personeelsplanning maken. 

Advies
De adviseurs van Voion ondersteunen regio's in het voortgezet onderwijs met de aanpak van het lerarentekort. Ze organiseren landelijke en regionale kennisdelingsbijeenkomsten en ondersteunen bij het uitwisselen van ervaringen in en tussen de regio’s.       

Disclaimer
De informatie op deze pagina is met de grootst mogelijke zorgvuldigheid samengesteld. Niettemin aanvaardt Voion geen aansprakelijkheid voor eventueel voorkomende onjuistheden.

 

Bekijk ook

Naar boven